Khi Nào Cần Phẫu Thuật Gai Đôi Cột Sống? Những Điều Cần Biết

1. Những Hình Thái Thường Gặp Của Gai Đôi Cột Sống

Gai đôi cột sống, được biết đến như là tật nứt đốt sống, là một dị tật bẩm sinh do sự phát triển bất thường của ống thần kinh trong thai kỳ. Tình trạng này có thể xảy ra ở nhiều vị trí khác nhau trên cột sống, nhưng hai vị trí phổ biến nhất là gai đôi L5 và gai đôi S1. Có ba dạng chính của gai đôi cột sống, bao gồm:

Gai đôi cột sống ẩn: Đây là dạng nhẹ nhất, với một lỗ hở nhỏ trên cột sống mà không có túi phình hay làm ảnh hưởng đến chức năng của tủy sống. Người bệnh thường chỉ phát hiện ra khi thực hiện chụp X-quang vào giai đoạn trưởng thành. Khám Phá 5 Món Ngon Từ Quả Na Giúp Giảm Thiểu Táo Bón Tác Động Của Quế Khi Kết Hợp Với Trà Xanh Đối Với Sức Khỏe Cách Ăn Vặt Lành Mạnh Để Hỗ Trợ Giảm Cân Hiệu Quả

Thoát vị màng tủy: Ở dạng này, sự khuyết tật ở cung sau của đốt sống khiến màng tủy lộ ra bên ngoài, hình thành một túi phình nhưng không chứa mô thần kinh bên trong.

Thoát vị tủy – màng tủy: Đây là dạng nặng nhất khi cả tủy sống và màng tủy đều bị đẩy ra ngoài, tạo thành túi phình trên lưng trẻ, có thể dẫn đến nhiều di chứng nghiêm trọng.

Gai đôi cột sống là một trong những dị tật ống thần kinh thường gặp. Ảnh: M.H

2. Nguyên Nhân Gây Ra Gai Đôi Cột Sống

Dù chưa xác định rõ nguyên nhân chính xác để gây ra gai đôi cột sống, nhưng có nhiều yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc phải dị tật này ở thai nhi. Các yếu tố nguy cơ bao gồm:

• Thai phụ béo phì với chỉ số BMI trên 30, mắc bệnh đái tháo đường hoặc có tiền sử về các hội chứng kém hấp thu dinh dưỡng.
• Thiếu hụt acid folic trong thai kỳ và tiếp xúc với hóa chất độc hại, ô nhiễm môi trường, thuốc lá, và rượu bia.
• Tiền sử gia đình có người từng mắc dị tật này hoặc người mẹ đã từng sinh con có gai đôi cột sống.
• Sử dụng thuốc chứa acid valproic trong giai đoạn mang thai.

3. Phương Pháp Chẩn Đoán Gai Đôi Cột Sống Ở Thai Nhi

Để đánh giá tình trạng và mức độ nghiêm trọng của gai đôi cột sống ở thai nhi, bác sĩ thường hướng dẫn thực hiện các xét nghiệm và hình ảnh sau:

• Xét nghiệm máu: Đo hàm lượng AFP (Alpha-Fetoprotein), với chỉ số tăng cao bất thường có thể chỉ ra nguy cơ dị tật ống thần kinh.
• Siêu âm thai: Phương pháp này giúp bác sĩ phát hiện các vết hở cột sống hoặc túi phình thoát vị trong thai kỳ.
• Chọc dò dịch ối: Lấy mẫu nước ối để phân tích nồng độ AFP nhằm xác định chính xác tình trạng dị tật.
• Chẩn đoán sau sinh: Trẻ dưới 6 tháng thường được siêu âm cột sống trước tiên vì cung sau đốt sống chưa hoàn toàn cốt hóa, dễ giúp thấy rõ tình trạng tủy sống.

4. Gai Đôi Cột Sống: Khi Nào Cần Tiến Hành Phẫu Thuật?

Đối với phần lớn các trường hợp gai đôi cột sống ẩn, không có triệu chứng rõ ràng nên không cần can thiệp y tế. Tuy nhiên, phẫu thuật là cần thiết cho những trẻ sơ sinh có khối thoát vị đi kèm với dịch não tủy và tủy sống, vì điều này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng thần kinh.

5 bài tập giúp cải thiện độ linh hoạt cột sống cổ

SKĐS – Các bài tập vận động nhẹ vùng đầu và cổ có thể giúp duy trì độ linh hoạt của cột sống cổ, giảm căng cơ và cải thiện tư thế. Thực hiện đúng cách, đều đặn mỗi ngày còn góp phần hỗ trợ phòng ngừa các vấn đề về cột sống ở người ít vận động.