Khám Phá Những Di Tích Kiến Trúc Thời Nguyễn Tại Đèo Hải Vân

Vào ngày 5 tháng 8, Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố Đà Nẵng đã công bố thông tin quan trọng về những phát hiện trong cuộc khai quật khảo cổ tại khu vực Trạm Nam Chơn và Đồn Chơn Sảng, nằm ở chân đèo Hải Vân. Đây là một bước tiến lớn trong việc tìm hiểu về vai trò của các di tích này trong hệ thống phòng thủ của Đà Nẵng trong thời kỳ Nguyễn.

Cuộc khai quật này được thực hiện bắt đầu từ ngày 25 tháng 5, với quy mô lên tới 600 mét vuông, dưới sự phối hợp giữa Ban Quản lý và Viện Khảo cổ học. Tại Trạm Nam Chơn, các nhà khảo cổ đã phát hiện ra hệ thống bờ thành, hào thành, cùng với dấu tích của cổng ra vào, đường đi, và nền kiến trúc trung tâm. Hơn nữa, 904 hiện vật bao gồm đồ gốm và đất nung đã được tìm thấy, cho thấy khu vực này đã được sử dụng trong một thời gian dài, từ thời Trần đến thời Nguyễn.

Nhiều dấu tích kiến trúc được phát lộ. Ảnh: Ngọc Vân

Đối với Đồn Chơn Sảng, những hố khai quật đã tiết lộ nền móng của một kiến trúc trung tâm, cùng với hệ thống chân tảng, ba cấp nền kè đá và cầu thang gồm 13 bậc. Ngoài ra, hai dấu tích trạm gác cùng hệ thống kè đá cũng đã được phát hiện. Đoàn khai quật cũng đã thu thập được 60 hiện vật, trong đó có một mảnh phù điêu đá sa thạch khắc họa một vị thần trong tư thế thiền, được cho là có thể thuộc về văn hóa Chămpa.

Ban Quản lý Di tích và Danh thắng cho biết, kết quả của cuộc khai quật đã cung cấp nhiều thông tin quan trọng, giúp xác thực các tư liệu lịch sử về Trạm Nam Chơn và Đồn Chơn Sảng, đồng thời làm sáng tỏ vai trò của những di tích này trong hệ thống phòng thủ Đà Nẵng giai đoạn 1858-1860.

Tại Đồn Chơn Sảng, phát lộ hệ thống kè đá. Ảnh: Ngọc Vân

Các chuyên gia đánh giá rằng cuộc khai quật này đã đạt được những thành tựu quan trọng, khẳng định giá trị vượt bậc của hai di tích về nhiều phương diện như lịch sử, khảo cổ, kiến trúc và quân sự. Bên cạnh các dấu tích từ thời Nguyễn, có khả năng khu vực này còn tồn tại các lớp văn hóa cổ xưa hơn, cần tiếp tục được nghiên cứu.

Sau khi hoàn tất khai quật, các hố đã được lấp đất và che phủ để bảo vệ hiện trạng. Khu vực di tích cũng đã được khoanh vùng, cắm mốc, lắp đặt hàng rào và biển báo an toàn. Đà Nẵng dự kiến sẽ hoàn thiện hồ sơ đề nghị xếp hạng di tích cấp thành phố trong tháng 8 năm 2026, đồng thời tiếp tục nghiên cứu và khai quật tổng thể, xây dựng phương án bảo tồn và phát huy giá trị của hai di tích này.

Để tìm hiểu thêm về các biện pháp ứng phó với mưa lớn trong khu vực, bạn có thể tham khảo bài viết về Xả Lũ Thủy Điện Hòa Bình. Ngoài ra, những vấn đề về sạt lở tại Sơn La cũng đang được chú trọng, hãy xem thêm thông tin trong bài viết Sạt Lở Đường Quốc Lộ 6 Ở Sơn La và Thời Tiết Miền Bắc Đang Thay Đổi Nhanh Chóng.